30 สำนวนไทย ที่นิยมใช้ในชีวิตประจำวัน
สวัสดีครับ นักเรียนทุกคน ผมได้คัดเลือกสำนวนไทยที่สำคัญจำนวน 30 สำนวนซึ่งมักได้ยินบ่อยในชีวิตประจำวันมาให้ศึกษา แต่ละคำมีความหมายสั้น ๆ และคำอธิบายเพื่อให้เข้าใจและนำไปใช้ได้อย่างถูกต้อง หากต้องการอ่านพื้นฐานเพิ่มเติมเกี่ยวกับสำนวน สุภาษิต และคำพังเพย สามารถดูได้ที่ บทความหลักเรื่องสำนวนไทย ครับ
รายการ 30 สำนวน (ชื่อสำนวน - ความหมายสั้น ๆ)
- กบเลือกนาย - ผู้ที่เปลี่ยนผู้บังคับบัญชาหรือหัวหน้าอยู่เรื่อย ๆ
- กบในกะลาครอบ - คนที่มีโลกจำกัด คิดว่าตนรู้รอบด้าน
- กระเชอก้นรั่ว - คนที่ไม่รู้จักเก็บออม ใช้จ่ายสุรุ่ยสุร่าย
- กระต่ายสามขา - ยืนยันปฏิเสธอย่างแข็งกร้าว ไม่ยอมรับผิด
- กลับหน้ามือเป็นหลังมือ - เปลี่ยนแปลงไปโดยสิ้นเชิงในทางตรงกันข้าม
- กินข้าวต้มกระโจมกลาง - ทำอย่างใจร้อน ไม่รอบคอบแล้วได้รับผลเสีย
- แก้วลืมคอน - คนที่ได้ดีกลับลืมถิ่นกำเนิดหรือผู้มีพระคุณ
- ขวานผ่าซาก - พูดจาตรงไปตรงมาโดยไม่เกรงใจ
- ขี่ช้างจับตั๊กแตน - ลงทุนมากกับเรื่องเล็ก ซึ่งไม่คุ้มค่า
- ฆ้องดีถ้าไม่ตีก็ไม่ดัง - มีความสามารถแต่ไม่มีโอกาสให้แสดง
- งูถูกตีขนดหาง - ถูกกระทำที่ทำให้โกรธจัดหรือเจ็บช้ำ
- เงยหน้าอ้าปาก - ฐานะดีขึ้น สามารถเลี้ยงปากเลี้ยงท้องได้
- จับปลาสองมือ - พยายามทำสองสิ่งพร้อมกัน เสี่ยงล้มเหลวทั้งสอง
- จมูกมด - รับรู้เรื่องราวหรือข่าวสารได้อย่างรวดเร็ว
- ชาติเสือจับเนื้อกินเอง - ผู้มีศักดิ์ศรี ไม่ยอมขอความช่วยเหลือ
- ตดไม่ทันหายเหม็น - เหตุการณ์ต่อเนื่องรวดเร็วจนจัดการไม่ทัน
- น้ำขึ้นให้รีบตัก - เมื่อมีโอกาสควรรีบคว้าไว้
- ปิดทองหลังพระ - ทำความดีเงียบ ๆ โดยไม่หวังชื่อเสียง
- วัวหายล้อมคอก - มาตรการป้องกันทำเมื่อเกิดปัญหาแล้ว มักสายไป
- สวมเขา - ภรรยาหรือสามีนอกใจ (ถูกหักหลังเรื่องความสัมพันธ์)
- สีซอให้ควายฟัง - แนะนำคนที่ไม่ได้มีความสามารถจะเข้าใจ ทำให้เสียเวลา
- หนีเสือปะจระเข้ - หนีจากปัญหาไปเจอปัญหาที่แย่กว่า
- หัวไม่วาง หางไม่เว้น - ถูกใช้งานหนัก ไม่มีเวลาพักผ่อน
- อดเปรี้ยวไว้กินหวาน - ทนลำบากเพื่อละได้ผลตอบแทนในภายหลัง
- กระโถนท้องพระโรง - ถูกคนรอบข้างรุมใช้งานหรือรังแก
- กินเศษกินเลย - ยักยอกทรัพย์สินหรือผลประโยชน์ทีละน้อย
- ชักหน้าไม่ถึงหลัง - รายได้ไม่พอรายจ่าย ต้องใช้ชีวิตลำบาก
- กระสือตอมห่า - ผู้คนรุมแย่งกันเอาผลประโยชน์จากสิ่งที่กำลังจะหมด
- กินแกงร้อน - รีบทำเมื่อเรื่องฉุกเฉิน ทำให้ลนลานและผิดพลาด
- กระชังหน้าใหญ่ - ชอบออกหน้าแทนผู้อื่น รับผิดชอบงานหรือบทบาทเด่น
คำอธิบายเพิ่มเติมและตัวอย่างการใช้
เพื่อให้เข้าใจมากขึ้น ผมขอยกตัวอย่างสั้น ๆ 3 ข้อดังนี้
- ชาติเสือจับเนื้อกินเอง - “เขาภูมิใจและไม่ขอความช่วยเหลือจากใคร จริง ๆ เป็นคนชาติเสือจับเนื้อกินเอง”
- จับปลาสองมือ - “ถ้าพยายามจับปลาสองมือในการทำงาน โรงเรียนกับงานพิเศษพร้อมกัน อาจทำได้ไม่ดีทั้งสองอย่าง”
- น้ำขึ้นให้รีบตัก - “โอกาสมาถึงแล้ว อย่าลังเล น้ำขึ้นให้รีบตัก”
วิธีฝึกจดจำและใช้งานสำนวน
- แบ่งสำนวนเป็นหมวด เช่น ธรรมชาติ วิถีชีวิต วรรณคดี จะช่วยจำเป็นกลุ่ม
- จดตัวอย่างประโยคสั้น ๆ และฝึกพูดหรือเขียนบรรยายโดยใช้สำนวน
- วาดภาพหรือการ์ดสำนวนแล้วสลับกันทายกับเพื่อน จะช่วยให้จำได้นาน
ผมหวังว่าเนื้อหาชุดนี้จะเป็นประโยชน์แก่นักเรียนทุกคน ลองฝึกจดจำและนำสำนวนไปใช้ในการพูดหรือเขียนดูบ่อย ๆ จะช่วยให้ภาษาไทยของนักเรียนมีความหลากหลายและชัดเจนยิ่งขึ้นครับ
